06 - 123 90 746 Otto Copesstraat 83, 5213 GK 's-Hertogenbosch
Lees voor / Lees mee
Maandag, 7. Januari 2019

Minder doden door chemo dankzij nieuwe DNA-test.

Bron: Redactioneel/RTLnieuws/ANP MediaWatch.

Met een DNA-test kunnen artsen het veelgebruikte chemomedicijn 5-FU veel beter afstemmen op de patiënt. Dat blijkt uit nieuw, groot onderzoek. Gevolg: er sterven minder patiënten door de chemokuren en er worden minder mensen ernstig ziek van het medicijn. "We kunnen per jaar tachtig mensenlevens redden."

Ziek worden om een ziekte te bestrijden. Mensen die kanker hebben, moeten vaak een chemokuur ondergaan met heftige bijwerkingen. Zo beschadigt het chemomiddel 5-FU, dat veel wordt gebruikt voor het bestrijden van allerlei kankersoorten, de darmen van de patiënt. De slijmvliezen worden aangetast waardoor er snel infecties ontstaan.

Ernstige bijwerkingen.

Mensen kunnen daar soms ernstig ziek van worden, er zelfs aan sterven. "Bij sommige patiënten komt deze behandeling aan als een mokerslag. Bij hen gaat alles kapot: van mond tot anus. Ze hebben vaak heftige diarree, buikkrampen, kunnen niet eten, niet drinken."

Exacte cijfers zijn er niet, maar naar schatting overlijden er over de hele wereld honderden patiënten per jaar aan de gevolgen van deze chemokuur, die per infuus wordt ingediend of per pil wordt gegeven (in het laatste geval wordt het medicijn dan capecitabine genoemd).

Dosis.

Kan het ook anders? Over die vragen bogen tientallen Nederlandse artsen zich de afgelopen jaren. Hun antwoord, dat werd gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift Lancelot Oncology: ja. Dat kan anders.

Jan Schellens is oncoloog en klinisch farmacoloog en leidde sinds 2005 het onderzoek, dat uit meerdere studies bestaat. In totaal zijn 1100 kankerpatiënten in zeventien ziekenhuizen onderzocht. Daaruit blijkt dat met een DNA-test kan worden achterhaald welke dosis van de chemokuur het beste bij de patiënt past.

Mensen met een bepaalde DNA-afwijking, die met de test kan worden ontdekt, kunnen namelijk niet (goed) tegen bepaalde bestanddelen van het medicijn. Als zij een lagere dosis krijgen, zullen ze minder ziek worden. "Het betekent dat ze niet op de intensive care hoeven worden opgenomen en dat ze niet meer doodgaan aan de behandeling."

'Bewonderenswaardig'

Ook andere artsen, die niet waren betrokken bij het onderzoek, zijn enthousiast. Zo zegt Manon Huizing, hoogleraar medische oncologie in het Universitair Ziekenhuis Antwerpen, tegen de Volkskrant dat de studie een 'bewonderenswaardig stuk werk' is. Ze vindt ook dat het onderzoek eerder had moeten gebeuren.

Oncoloog-onderzoeker Schellens zegt wel: het is een relatief kleine groep kankerpatiënten die er voordeel van heeft. "Tussen de 5 en 8 procent heeft het gen-defect", legt hij uit. "En daarvan sterft gemiddeld tien procent aan de gevolgen van de chemo." Maar het is wél de moeite waard, volgens hem. De schatting is namelijk dat er per jaar ongeveer tienduizend patiënten in Nederland het 5FU-medicijn krijgen. "We kunnen per jaar in Nederland dus tachtig levens redden en achthonderd mensen een minder ellendige tijd geven tijdens de chemokuur. En wereldwijd zijn dat er nog veel meer."

Geld.

Schellens en zijn collega's zouden het liefste zien dat élk ziekenhuis in Nederland – en eigenlijk ook wereldwijd – zo'n DNA-test afneemt bij kankerpatiënten die een behandeling met het 5FU-medicijn gaan krijgen. "Het is fantastisch dat mensen niet meer hoeven te sterven aan de bijwerkingen. Men moet hiervan op de hoogte zijn, zodat ze zelf een DNA-test kunnen vragen. Het is écht belangrijk."

Want de test is niet verplicht. Sterker nog: lang niet in alle ziekenhuizen wordt die afgenomen. "Terwijl het maar twee dagen duurt voordat er een uitslag is, en het maar 75 euro per patiënt kost. Je bent in totaal altijd minder geld kwijt dan wanneer je dure opnames op de intensive care moet betalen", zegt Schellens.

Idealiter zou hij zien dat elke (ziekenhuis)apotheek van al zijn kankerpatiënten de uitslag van de test heeft. "Dat is de beste controle", zegt Schellens. "Zo kan de apotheker controleren of de juiste dosering wordt gebruikt."

Reactie KWF:

KWF Kankerbestrijding spreekt van een 'mooie en vernieuwende stap in kankerbestrijding'. "Hierdoor geef je veel meer persoonlijke behandeling op maat", aldus een woordvoerder tegen RTL Nieuws. "Dat is heel belangrijk."

Het KWF vindt het lastig om iets te zeggen over de wens van Jan Schellens, dat apothekers kunnen checken of de patiënt de juiste dosering krijgt. De woordvoerder geeft aan (nog) geen zicht te hebben op de manier waarop deze controle moet plaatsvinden.

► In het lab - leukemiepatiënten minder chemo nodig door DNA-onderzoek:

Meer nieuws vandaag:

Afgelopen week:

Goedenavond

Website mogelijk gemaakt door:

Deze website is een dienst van:

HN heeft de ANBI-status:

IBAN: NL09RABO0158802764

[Kijk hier voor alle mogelijkheden]

HN-nieuwsbrief December

Handicap Nationaal

Otto Copesstraat 83

5213 GK 's-Hertogenbosch

Telefoon: 06 - 123 90 746

Fax: 073 - 850 81 88

E-mail: info@handicapnationaal.nl

IBAN: NL09RABO0158802764

KvK Nummer: 51372266

RSIN Nummer: 823247521

GeefGratis Nummer: 5105

Onze website maakt gebruik van cookies: Wij plaatsen cookies om het gebruik van de website te analyseren en om het mogelijk te maken inhoud via social media te delen. De website maakt ook gebruik van functies van derden die mogelijk cookies kunnen plaatsen. Door op [OK] te klikken of gebruik te blijven maken van de site stemt u in met het plaatsen hiervan. In onze disclaimer/privacybeleid leest u hier meer over.