06 - 123 90 746 Otto Copesstraat 83, 5213 GK 's-Hertogenbosch

Donderdag 13 juni 2019

Donderdag, 13. Juni 2019

Ga je te lang over je grenzen?

Dan geef je fibromyalgie de kans.

Bron: Redactioneel/BN De Stem/ANP M

Voor de aandoening fibromyalgie bestond lange tijd geen goede remedie. Revalidatie-arts Herlinde Jacobs ziet lichtpuntjes in de behandeling van deze onverklaarbare chronische pijnen.

Wat is fibromyalgie precies?

Herlinde Jacobs: ,,Het is een aandoening van chronische pijn in spieren, peesaanhechtingen en rond de gewrichten, waarvoor de precieze oorzaak niet wordt gevonden. Daardoor behoort het tot de zogenoemde SOLK: Somatische Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten.’’

Wat zijn de symptomen?

,,Bij fibromyalgie is sprake van overprikkeling van het zenuwstelsel, ook wel sensitisatie genoemd. Daardoor kan iets wat gewoonlijk niet pijnlijk is, zoals aanraking, temperatuurwisselingen, licht of lawaai, al pijn veroorzaken. Het gaat dus om chronische pijn van onverklaarbare oorsprong die langer dan twaalf weken duurt.

Vaak wordt gedacht dat iemand zich maar wat inbeeldt of overdrijft.

Dat leidt tot een secundair probleem: ernstige vermoeidheid, die eveneens vaak chronisch wordt. Hierdoor ontstaat een vicieuze cirkel, want chronische vermoeidheid leidt ook weer tot chronische pijn.

Daarnaast zijn er vaak nog allerlei andere klachten die een rol spelen, zoals hoofdpijn of migraine, buikklachten, hyperventilatie, concentratieproblemen en verhoogde spierspanning.’’

Wie zijn er vatbaar voor?

,,Mensen die een moeilijke start in hun leven hebben gehad of een overactieve levensstijl hebben, die perfectionistisch zijn of niet tevreden met zichzelf. Zij hebben een grotere kwetsbaarheid om fibromyalgie te ontwikkelen. Het zijn vaak mensen die te lang over hun grenzen zijn gegaan. Dat de mate van chronische stress in onze maatschappij de laatste jaren sterk is toegenomen kan een mogelijk oorzaak zijn van de toename in fibromyalgie.’’

Waarom is het zo moeilijk te diagnosticeren?

,,Als een patiënt zich met pijnklachten meldt bij de huisarts, zal die een paar basisonderzoeken doen. Maar vaak vindt zo’n arts in die onderzoeken geen lichamelijke oorzaak voor de pijn. Omdat een verklaring uitblijft, probeert de arts meestal de pijn te verminderen door middel van medicatie of fysiotherapie. Als de patiënt ook psychologische of stressklachten heeft, kan er een doorverwijzing naar een psycholoog volgen. Heeft iemand veel last van chronische hoofdpijn of restless legs, rusteloze benen, dan komt hij bij de neuroloog terecht. Iemand met darmklachten wordt doorverwezen naar de internist.’’

Als er geen lichamelijk oorzaak te vinden is, zal het wel tussen de oren zitten, wordt vaak gedacht.

,,Dat klopt. Vaak wordt gedacht dat iemand zich maar wat inbeeldt of overdrijft. Het bagatelliseren is zeer schadelijk voor mensen met fibromyalgie en geeft het gevoel dat er niet naar hen geluisterd wordt. Dat kan de klachten verergeren.

Ook als behandeling uitblijft, gaat de overprikkeling van het zenuwstelsel verder. Uiteindelijk is dat wél te zien op scans: er treden veranderingen op in de hersenfunctie. Aangezien fibromyalgiepatiënten vaak last hebben van chronische stress, heeft dat negatieve gevolgen voor de doorbloeding van de hersenschors. Dat bemoeilijkt het nemen van beslissingen, plannen, sociaal gedrag, relativeren en nuanceren, de regulering van emoties en het beheersen van impulsen. Fibromyalgie is dus echt een aandoening die we serieus moeten nemen en waar iets aan te doen valt. Hoe eerder iemand behandeling krijgt, hoe beter.’’

Volledige genezing is meestal niet mogelijk als iemand al heel lang klachten heeft.

Welke behandeling is mogelijk?

,,We boeken goede resultaten met een revalidatietraject met een multidisciplinaire aanpak, waarbij een psycholoog, een ergotherapeut en een fysiotherapeut samenwerken. Het programma duurt acht weken en is er volledig op gericht de patiënt beter te leren voor zichzelf te zorgen, te luisteren naar het lichaam en grenzen te herkennen. De therapeuten helpen bij het in beweging komen of blijven en brengen in kaart of iemand pijnvermijdend gedrag vertoont of juist altijd maar doorgaat. Dat inzicht is nodig om weer te gaan voelen waar de gezonde grenzen liggen. Ook wordt gewerkt aan de acceptatie, die soms moeilijk is. We focussen niet op de pijn, maar juist op wat nog goed gaat. Zo doorbreken we het vaste patroon van reageren op pijn. Mensen moeten leren om op een andere manier met zichzelf om te gaan. Om te stoppen met zich te schamen, zichzelf verwijten te maken of te doen alsof het er niet is.’’

Wat zijn de resultaten van die aanpak?

,,We hebben een studie gedaan waarbij we de levenskwaliteit van patiënten tot één jaar na het revalidatieprogramma volgden. Daaruit bleek dat die levenskwaliteit zowel fysiek als mentaal was verbeterd ten opzichte van de start. Volledige genezing is meestal niet mogelijk als iemand al heel lang klachten heeft. Maar bij de jonge mensen die deelnamen aan het revalidatieprogramma hebben we zelfs meegemaakt dat ze fibromyalgiepatiënt-af zijn.’’

Herlinde Jacobs, ‘Fibromyalgie anders bekeken. Een multidisciplinaire aanpak van chronische pijn’, verschenen bij Lannoo, €21,99

► Wat is fibromyalgie?

Afgelopen week:

Goedenacht

HN heeft de ANBI-status:

IBAN: NL09RABO0158802764

[Kijk hier voor alle mogelijkheden]

HN-nieuwsbrief juni 2019

Handicap Nationaal

Otto Copesstraat 83

5213 GK 's-Hertogenbosch

Telefoon: 06 - 123 90 746

Fax: 073 - 850 81 88

E-mail: info@handicapnationaal.nl

IBAN: NL09RABO0158802764

KvK Nummer: 51372266

RSIN Nummer: 823247521

GeefGratis Nummer: 5105

website security

Onze website maakt gebruik van cookies: Wij plaatsen cookies om het gebruik van de website te analyseren en om het mogelijk te maken inhoud via social media te delen. De website maakt ook gebruik van functies van derden die mogelijk cookies kunnen plaatsen. Door op [OK] te klikken of gebruik te blijven maken van de site stemt u in met het plaatsen hiervan. In onze disclaimer/privacybeleid leest u hier meer over.